پژوهشگران در جدیدترین تحقیقات خود به این نتیجه رسیده‌اند که افرادی که به خرید بازی و بازی کردن علاقمند هستند و ساعاتی طولانی را به انجام بازی‌های ویدیویی اختصاص می‌دهند، در مقایسه با افراد عادی باهوش‌تر هستند. البته این تفاوت فقط در هوش خلاصه نمی‌شود. گیمرها علاوه بر خلاقیت بیشتر، از قدرت تصمیم‌گیری بالاتری نیز برخوردار هستند. گیمرها همچنین استرس کمتری را تجربه می‌کنند. در ادامه این مطلب قصد داریم تا دلایل هوش و خلاقیت بیشتر گیمرها نسبت به افراد عادی و تاثیرات بازی‌های ویدیویی بر رشد ذهنی افراد را بررسی کنیم.

یکی از راه های رهایی از استرس بازی کردن است.
یکی از راه های رهایی از استرس بازی کردن است.

تاثیر بازی‌های ویدیویی بر رشد ذهنی افراد

در دنیای امروز، افراد برای رهایی از استرس به سراغ کارهایی از قبیل گشت و گذار در فضای مجازی، تماشای تلویزیون یا انجام بازی‌های ویدیویی می‌روند. محققان دانشگاه East Carolina به این نتیجه رسیده‌اند که اجرای بازی‌های ویدیویی می‌تواند یکی از بهترین راهکارها برای کاهش استرس باشد و در دراز مدت می‌تواند باعث آرامش و آسایش ذهن و جسم فرد شود. در این بخش قصد داریم تا با برخی از تاثیرات مثبت بازی‌ها بر ذهن گیمرها آشنا شویم.

تاثیر مثبت بازی‌های استراتژیک بر رشد ذهنی گیمرها

در همایش سالانه مغز و اعصاب که در ماه اکتبر سال 2015 برگزار شد، گروهی از دانشمندان در شهر واشنگتن آمریکا گرد هم آمدند تا پیرامون بحث بازی‌های ویدیویی و تاثیرات مختلف آن‌ها اظهار نظر کنند. مطالعات صورت گرفته و تحقیقات دانشمندان نشان دهنده این بود که با رشد و توسعه بازی‌های ویدیویی، این سرگرمی نه تنها تاثیر مخربی بر ذهن افراد ندارد، بلکه باعث رشد و شکوفایی استعدادهای مختلف گیمر نیز می‌شود.

برای مثال، آثاری که در سبک استراتژیک منتشر شده‌اند، نمونه‌ای از بازی‌هایی هستند که باعث می‌شوند ذهن گیمر درگیر مدیریت کردن بخش‌های مختلفی به شکل همزمان شود و همین مسئله می‌تواند تاثیر مثبتی بر زندگی شخصی گیمر داشته باشد. پازل‌ها نیز از انواع بازی‌های استراتژیک به شمار می‌آیند. گیمر می‌تواند در مواجهه با مسائل مختلف قدرت تصمیم‌گیری بهتری نسبت به افراد دیگر داشته باشد. این نتیجه بر اساس شواهد و آزمایشات مختلفی به دست آمده است.

یکی از مواردی که در این همایش مورد بحث قرار گرفت، آزمایش فردی به نام شِنک بود. شنک در آن زمان دانشجوی دکترا در دانشگاه روهر شهر بوخوم آلمان بود که تاثیرات بازی‌های ویدیویی بر مغز انسان را به عنوان پروژه خود انتخاب کرده بود. او برای اثبات این موضوع که گیمرها عملکرد بهتری نسبت به افراد دیگر در برخی شرایط دارند، یک آزمایش عملی را برای افراد حاضر اجرا کرد.

او از 15 گیمر (گیمرها در این آزمایش افرادی هستند که در هفته بیش از 20 ساعت بازی می‌کنند) و 15 فرد غیرگیمر خواست تا یک پازل را همزمان حل کنند. پازل طرح شده یکی از روش‌های آزمایشی عادی برای سنجش قدرت حل مسائل در انسان‌ها بود. در طول مدت حل پازل، شنک با استفاده از دستگاه MRI تصویر فعالیت‌های مغزی آن‌ها را ثبت می‌کرد. در نتیجه، گیمرها نه تنها این پازل را سریع‌تر حل کردند، بلکه از روش‌ها و استراتژی‌های پیچیده‌تر و خلاقانه‌تری برای حل آن استفاده کردند.

بازی‌های پیچیده‌تر باعث رشد بیشتر ذهن گیمرها می‌شوند

محققین در بخش اول پژوهش‌های خود با استفاده از آزمایش LDI عملکرد بخش‌های مختلف مغز شرکت‌کنندگان را مورد بررسی قرار دادند. روند این آزمایش به این شکل بود که شرکت‌کننده در چند مرحله تست مختلف شرکت می‌کنند و در پایان به عملکرد کلی آن‌ها و عملکرد جداگانه بخش‌های مختلف مغز آن‌ها امتیاز داده می‌شود. نتیجه این آزمایش نشان داد که عملکرد مغز افرادی که بازی‌های پیچیده را انتخاب می‌کنند در مقایسه با افرادی که به بازی‌های دوبعدی ساده علاقه دارند، بسیار قوی‌تر و بهتر است.

آزمایشات حاکی از این بوده‌اند که تجربه محیط‌های پیچیده سه بعدی در بازی‌های ویدیویی به همان میزان تجربه محیط‌های جدید در دنیای واقعی بر عملکرد ذهن انسان تاثیرگذار است. محققان امیدوار هستند که روزی بتوانند از این روش برای پیش‌گیری از بیماری‌های تنبلی ذهن مانند آلزایمر استفاده کنند.

افزایش توانایی یادگیری با تجربه برخی بازی‌ها
افزایش توانایی یادگیری با تجربه برخی بازی‌ها

افزایش توانایی یادگیری با تجربه برخی بازی‌ها

دفن باولییر از دانشمندانی است که سال‌های زیادی را صرف تحقیق در مورد بازی‌های ویدیویی کرده است. او ابتدا در سال 2003 نظریه یادگیری از طریق بازی‌های ویدیویی را مطرح کرد. او در همایش سال 2015 نتایج جالبی از تحقیقات خود را ارائه کرد. باولییر به این نتیجه رسید که بازی‌هایی مانند Call of Duty یا Medal of Honor نه تنها قدرت تخیل و اسنتباط گیمرها را بهبود می‌بخشند، بلکه باعث می‌شوند تا توانایی یادگیری گیمرها نیز افزایش یابد و اطلاعات جدید را سریع‌تر از افراد غیرگیمر یاد بگیرند.

ویژگی‌های گیمرها نسبت به افراد عادی

تاثیر بازی‌های ویدیویی بر مغز گیمرها سال‌ها است که مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته است. برخی بر این باورند که این بازی‌ها می‌توانند توانایی‌های مغز انسان را افزایش دهند. گروهی نیز به دنبال این هستند که از تاثیرات این بازی‌ها به عنوان داروهای دیجیتال برای درمان افراد استفاده کنند. در این بخش برخی ویژگی‌های شگفت‌انگیز افراد گیمر نسبت به افراد عادی را بررسی خواهیم کرد.

گیمر از خلاقیت بیشتری برخوردار است

محققان دانشگاه میشیگان در تحقیقات خود به این نتیجه رسیده‌اند که افرادی که وقت زیادی را صرف بازی‌های ویدیویی می‌کنند، از مهارت بیشتری در نوشتن و نقاشی برخوردار هستند. قرار گرفتن در شرایط مختلف، عبور از موانع مختلف سر راه، ساختن سازه‌های پیشرفته، ترکیب و هماهنگی عناصر نامربوط در بازی و بسیاری از دیگر فعالیت‌ها می‌توانند موجب تقویت خلاقیت گیمرها شوند. گیمرها می‌توانند از مهارت‌هایی که در خلال این بازی‌ها یاد گرفته‌اند در زندگی واقعی خود استفاده کنند. در واقع این بازی‌ها به افراد می‌آموزند که چگونه از قوانین پیروی کنند و چگونه برای رسیدن به هدف تلاش کنند و ناامید نشوند.

گیمرها استرس کمتری دارند

امروزه افراد برای رهایی از استرس کارهای مختلفی از جمله گشتن در فضای مجازی و تماشای تلویزیون انجام می‌دهند. اما محققان به این نتیجه رسیده‌اند که تجربه بازی‌های ویدیویی می‌تواند یکی از بهترین راهکارها برای کاهش استرس در افراد باشد. یکی از ویژگی‌های شخصیتی بیشتر گیمرهای حرفه‌ای آرامش و آسایش ذهن و جسم آن‌ها است.

گیمرها حافظه‌ای قوی‌تر دارند

بر اساس تحقیقات انجام شده توسط وزارت دفاع آمریکا، گیمرها افراد باهوش‌تری هستند و دلیل اصلی این موضوع نیز این است که بازی‌های ویدیویی باعث افزایش تمرکز، بهبود حافظه کوتاه‌مدت و ارتقای توانایی‌های ادراکی می‌شود و از همه مهم‌تر موجب افزایش قدرت مغز انسان خواهد شد. زیرا اجرای این بازی‌ها نیازمند عکس‌العمل‌های سریع و قدرت بالای تصمیم‌گیری در زمانی کوتاه است.

گیمرها اطلاعات به‌روزتری دارند

به طور کلی علاقه به بازی‌های ویدیویی می‌تواند منجر به علاقه در سایر زمینه‌های تکنولوژی شود. به همین دلیل است که بسیاری از گیمرها همواره به دنبال کشف و بررسی تجهیزات و امکانات جدید، شناخت ابزارهای جدید و یادگیری کار با برنامه‌های به روز هستند. گیمرها معمولا از اطلاعات جدید دنیای تکنولوژی آگاه هستند و همواره به دنبال یادگیری راهکارهای جدیدتر و بهتر برای داشتن زندگی راحت‌تر هستند.

عملکرد بهتر گیمرها در کسب‌وکار

از آن‌جایی که بعضی از ژانرهای خاص بازی‌ها شما را به مدیریت یک مجموعه و چالش‌های مختلف وامی‌دارند، فرد گیمر می‌تواند در پست‌های مدیریتی عملکرد بهتری داشته باشد و در هنگام بروز بحران، راحت‌تر وضعیت را کنترل کند. پس یکی از دیگر تاثیرات مثبت بازی‌های ویدیویی بر ذهن انسان، افزایش قدرت مدیریت در شرایط مختلف است.

همه بازی‌ها تاثیر یکسانی در تحریک مغز ندارند
همه بازی‌ها تاثیر یکسانی در تحریک مغز ندارند

نقش بازی‌های ویدیویی مختلف در رشد مغز

باید به این نکته توجه داشته باشید که همه بازی‌ها تاثیر یکسانی در تحریک مغز ندارند. بهتر است که برای آشنایی بیشتر با تاثیرات بازی‌های ویدیویی بر ذهن انسان، انواع این بازی‌ها و تاثیرات آن‌ها را به طور جداگانه بررسی کنیم. در این بخش توضیحاتی درباره انواع رایج بازی‌های ویدیویی و تاثیر آن‌ها بر ذهن گیمر به شما ارائه می‌کنیم.

بازی‌های معمایی

این دسته از بازی‌ها ذهن افراد را برای عبور از مراحل تحریک می‌کنند. بازی‌هایی مانند Angry Birds می‌توانند مغز را تقویت کنند و فرآیند پیرشدن سلول‌های مغز را نیز کند کنند. برای انجام بازی‌های معمایی افراد باید از مهارت حل مسئله، به خاطر سپردن و منطق استفاده کند و به جزئیات توجه زیادی داشته باشند.

بازی‌های پلتفرمی

بازی‌هایی مانند The Legend of Zelda و Mario Bros با به کارگیری مهارت‌های حرکتی مختلف در مراحل خود باعث می‌شوند تا سرعت واکنش و تصمیم‌گیری افراد بهتر شود. این بازی‌ها شما را در شرایطی قرار می‌دهند که مجبور باشید به سرعت واکنش دهید و تصمیم بگیرید. همین موضوع باعث باهوش‌تر شدن گیمرها و افزایش قدرت ذهن آن‌ها می‌شود.

بازی‌های نقش‌آفرینی (RPG)

بازی‌هایی مانند Final Fantasy و Hitman بازیکنان را تشویق می‌کنند تا استراتژی‌های حل مسئله و منطق خود را به کار ببرند. همچنین داستان و شخصیت‌پردازی قوی این بازی‌ها باعث می‌شود تا بازیکنان از مهارت همدلی و اخلاقیات شخصی خود نیز استفاده کنند. زیرا در این بازی‌ها باید تصمیمات سختی در مدت زمانی کوتاه گرفته شود که ممکن است نتایج بلندمدت مختلفی داشته باشند.

استفاده از مهارت برنامه‌ریزی با بازی های استراتژیک
استفاده از مهارت برنامه‌ریزی با بازی های استراتژیک

بازی‌های استراتژیک هم‌زمان (RTS)

بازی‌هایی مانند World of Warcraft و Age of Empires باعث می‌شوند تا گیمرها از مهارت برنامه‌ریزی خود استفاده کنند تا دشمن خود را شکست دهند و با همکاری با بقیه افراد برنده بازی شوند. به این خاطر که این بازی‌ها هم‌زمان هستند، بازیکنان باید آماده رویارویی با اتفاقات غیرمنتظره باشند. بنابراین این بازی‌ها می‌تواند به کودکان کمک کند تا مهارت انجام چند کار به صورت همزمان را یاد بگیرند.

پیشگیری از آلزایمر با استفاده از بازی‌های ویدیویی

در سال‌های گذشته با پیشرفت تکنولوژی در زمینه‌های مختلف، قشر جوان و نوجوان از سرگرمی‌های واقعی فاصله گرفته و به سمت سرگرمی‌های مجازی رفته‌اند. با وجود این که در ابتدا ذهنیت اشتباهی در برخورد با این سرگرمی‌ها وجود داشت و بازی‌های ویدیویی را به عنوان یک سرگرمی مخرب معرفی می‌کردند، خوشبختانه این نظریه در حال تغییر است و تحقیقات نشان می‌دهند که استفاده صحیح از بازی‌های ویدیویی نه تنها مخرب نیست، بلکه می‌تواند قدرت حافظه و یادگیری را افزایش دهد.

اگر مانند هر چیز دیگری تمام وقت خود را برای بازی کردن صرف کنید، بدون شک عوارض مخرب زیادی خواهد داشت. ولی اگر در مدت زمانی معقول به سراغ بازی کردن بروید، نه تنها آسیبی به شما وارد نمی‌شود، بلکه از لحاظ فکری رشد بیشتری خواهید داشت. این رشد ذهنی می‌تواند در سالمندان باعث پیشگیری از وقوع یا رشد بیماری آلزایمر شود. پس بازی‌های ویدیویی نه تنها می‌توانند برای کودکان و نوجوانان مفید باشند، بلکه برای سالمندان نیز می‌توانند مورد استفاده قرار بگیرند.

آیا افراد باهوش‌تر گیمر می‌شوند؟

با توجه به مطالب قبلی به این نتیجه رسیدیم که بازی‌های ویدیویی می‌توانند باعث رشد در بخش‌های مختلف مغز انسان شوند و معمولا گیمرها افراد باهوش‌تری هستند. حال سوال اینجا است که آیا افراد باهوش‌تر گیمر می‌شوند؟ برای پاسخ به این سوال باید به این نکته توجه کنیم که معمولا افراد باهوش‌تر با قرار گرفتن در دنیای بازی و پیشرفت در مراحل مختلف آن، می‌توانند بهتر عمل کنند. پس افراد باهوش‌تر می‌توانند گیمرهای بهتری باشند و شرایط را بهتر برای خود تحلیل کنند. افرادی که تمرکز بالاتری دارند، قدرت تصمیم‌گیری آن‌ها در شرایط بحرانی خوب است و حافظه قوی دارند برای بازی‌های ویدیویی استعداد بیشتری دارند.

افرادی که ادارک و بینایی بهتری دارند، گیمرهای بهتری هستند

وقتی در یک محیط پیچیده و محرک رقابت می‌کنید، مغز شما یک الگوی ادراکی ایجاد می‌کند که به شما کمک می‌کند تا اهمیت جزئیات مختلف را درک کنید. این الگوی ادراکی در افراد باهوش‌تر، بهتر ساخته می‌شود و آن‌ها بهتر می‌توانند موقعیت‌های مختلف را ارزیابی کنند. همچنین گیمرهایی که الگوها و سایه‌های مختلف را بهتر تشخیص می‌دهند، می‌توانند در بازی بهتر عمل کنند. مغز گیمر باید قادر باشد محرک‌های بینایی را با کارایی بیشتری پردازش کند. افراد باهوش‌تر بهتر می‌توانند از این ویژگی استفاده کنند و در محیط‌های شلوغ بازی، هدف مورد نظر را سریع‌تر پیدا کنند.

بازی‌های ویدیویی می‌توانند موجب بهبود عملکرد ذهن انسان بشوند.
بازی‌های ویدیویی می‌توانند موجب بهبود عملکرد ذهن انسان بشوند.

چگونه بازی‌های ویدیویی باعث باهوش‌تر شدن گیمرها می‌شوند؟

با توجه به اطلاعاتی که به شما ارائه کردیم، می‌توان گفت که بازی‌های ویدیویی می‌توانند موجب بهبود عملکرد ذهن انسان و در نتیجه باهوش‌تر شدن شوند. همچنین افراد باهوش‌تر می‌توانند گیمرهای بهتری باشند. اما نمی‌توان گفت که همیشه گیمرها باهوش‌تر هستند یا همیشه باهوش‌ترها گیمر می‌شوند. نکته اصلی اینجا است که وقتی در حال انجام بازی‌های ویدیویی هستید، ظرفیت بیشتری از مغز شما مورد استفاده قرار می‌گیرد. هر چه انگیزه شما برای پیروز شدن در بازی بیشتر باشد، مغز شما بیشتر کار می‌کند و در نتیجه بیشتر یاد می‌گیرید. در این مطلب با تاثیرات مثبت بازی‌های ویدیویی بر ذهن انسان آشنا شدیم. انسان به این امیدوار است که روزی بتواند با استفاده از بازی‌های ویدیویی، داروهای دیجیتال برای بهبود عملکرد مغز ایجاد کند و از بیماری‌هایی مانند آلزایمر و عدم تمرکز حواس پیشگیری کند.